Fińska pracownia Studio Aslak Siimes i startup CurifyLabs zaprojektowały PharmaPrinter Aurum, urządzenie do częściowej automatyzacji przygotowywania leków dopasowanych do konkretnego pacjenta. Ma ograniczyć ryzyko pomyłki i zapewnić powtarzalne dawkowanie.
Po co automatyzować leki robione na zamówienie
Punktem wyjścia była obserwacja, że według Aslaka Siimesa, założyciela studia, prawie 30 proc. leków wymaga personalizacji, a nie produkcji masowej. Chodzi o tzw. leki recepturowe, czyli przygotowywane z różnych składników według zapisu na recepcie. Zwykle robią to farmaceuci metodami tradycyjnymi, na przykład w moździerzu.
Studio chciało stworzyć maszynę, która przejmie część tej pracy. Według Siimesa głównym celem było zmniejszenie udziału błędu ludzkiego w całym procesie. Producent mówi o „gwarantowanej przez system” powtarzalności dawki.
Jak to działa w praktyce
Urządzenie wchodzi do gry po tym, jak lekarz wystawi receptę, a farmaceuta wybierze odpowiednią recepturę, nazywaną w systemie „blueprintem”. Dalej wygląda to tak:
- substancję czynną i bazę (substancje pomocnicze) odważa się, miesza i wkłada do strzykawki,
- strzykawkę umieszcza się w podgrzewanym płaszczu i wkłada do maszyny,
- opatentowany uchwyt przymocowywany do tłoka strzykawki odpowiada za dozowanie,
- blistry stoją na wadze, która kontroluje masę każdej dawki,
- po wydruku blistry są zamykane, opisywane etykietą z dawką i gotowe do wydania pacjentowi.
Siimes streścił to krótko: „włóż lek do strzykawki, strzykawkę do Aurum, naciśnij start i masz gotowe leki”. Według niego sam wydruk trwa chwilę.
System ma wymienne moduły. Pozwalają one przygotowywać w jednym urządzeniu różne postaci leku: tabletki, folie, czopki i pastylki do ssania. Także blistry zaprojektowało studio Siimesa.
Gdzie jest już używany
Aurum jest częścią szerszego zestawu produktów CurifyLabs, firmy z branży technologii medycznych, z którą studio współpracuje od dwóch lat. Siimes twierdzi, że to „jedyny w pełni działający półautomatyczny ekosystem do sporządzania leków na świecie”. Jest to opinia projektanta, a nie niezależna ocena.
Urządzenie jest już w sprzedaży i korzystają z niego apteki recepturowe oraz szpitale w Europie i Ameryce Północnej. Według Siimesa technologia działa w 30 stanach USA, a klienci mówią, że pomaga im dostarczać pacjentom lepsze produkty i jest prosta w obsłudze.
Co to znaczy dla polskiego czytelnika
Leki recepturowe są znane także w Polsce. Sporządzają je apteki, na przykład maści, kapsułki czy zawiesiny, gdy gotowy preparat nie pasuje do potrzeb pacjenta. Dotyczy to często dzieci, które potrzebują nietypowych dawek, lub osób z uczuleniem na składniki dostępnych leków. Ręczne przygotowanie wymaga czasu i dużej precyzji, dlatego pomysł automatyzacji części tej pracy ma praktyczny sens.
Z artykułu nie wynika jednak, czy Aurum jest dostępny w Polsce ani jak wyglądałoby jego dopuszczenie do użytku w polskich aptekach i szpitalach. Wiadomo tylko, że działa w placówkach w Europie. Na razie to więc ciekawy przykład kierunku, w którym może zmierzać farmacja, a nie zapowiedź zmian w lokalnej aptece.
Źródło: Dezeen – „Studio Aslak Siimes designs PharmaPrinter Aurum to „empower pharmacists””
